about
Toon menu

Guatemala: hoe georganiseerde misdaad de regering infiltreert

Hoe leggen criminele netwerken het aan boord om de staat als een virus binnen te dringen en er zich in te nestelen? Latijns-Amerikaanse landen her en der zitten met dat probleem. Zo ook Guatemala. Academici en experten allerhande buigen zich over het fenomeen. Ze proberen de strategieën en de werkwijzen van het virus bloot te leggen. Ze zien daarbij verschillende stappen en gradaties in het proces van de infiltratie. Een eerste stap is de corruptie van de staatsinstellingen.

...
Lees meer

Byron Lima, misdadiger, baas in de gevangenis

Kafka is nooit ver weg in Guatemala, vooral waar het gaat over het 'Glorieuze Leger,' zoals de militairen hun instelling benoemen. Een voormalige legerkapitein werd tot 20 jaar veroordeeld omdat hij met een stuk beton het hoofd liet inslaan van de hulpbisschop van het aartsbisdom. Dat was in 1998. Vandaag, 17 jaar later, is hij heer en meester in de gevangenis, waar hij opgesloten zit. Beter gezegd, zat. Enkele dagen geleden werd hij samen met enkele kompanen binnen de muren gedood tijdens een opstand en een bomontploffing.
Lees meer

Venezuela op dieet gezet

Vanuit Venezuela komen alarmerende berichten op ons af: 'het gaat slecht met het land. Er is voedselschaarste. De rekken in de winkels staan leeg.' Wat is er ginder gaande? Die vragen vanuit het buitenland krijgen de Venezolanen op hun bord. Twee personen, uit 'onverdachte hoek,' zoals dat heet, geven antwoorden, de Baskische ondernemer Agustín Oxtotorena, die in Caracas woont en Jacquelin Jiménez, opvoedster en lid van de Congregatie van het Heilig Hart in Venezuela.

...
Lees meer

Latijns-Amerika op de sociale terugweg

Jaren terug kregen we geregeld hoopgevende berichten uit Latijns-Amerika te horen. Centrumlinkse regeringen lanceerden ongeziene sociale projecten ten voordele van brede lagen van de bevolking, die tot dan toe in de kou stonden. Daarnaast sloot de economische reus Brazilië, zich aan bij enkele andere sterk opkomende economieën, met name China, Indië, Rusland en Zuid-Afrika. In 2013 besloten ze om een alternatief voor de bestaande, door de VS gedomineerde Wereldbank en het Internationaal Muntfonds op te richten.
Lees meer

Guatemala in de greep van jeugdbendes

Misdadige jeugdbendes, een ogenschijnlijk onuitroeibare gesel, die zich niet beperkt tot de grenzen van Guatemala. Ook El Salvador en Honduras gaan er onder gebukt. Er zijn veel verschillen aan te stippen. Bijvoorbeeld in El Salvador werden af en toe pogingen ondernomen om met de leiders van de bendes te onderhandelen. Weliswaar niet met blijvend succes. Tussen 1 januari en 10 maart dit jaar telde de politie 1621 moorden in het land. Dat betekent 23 per dag. Honduras scoort op zijn beurt hoge sterftecijfers door geweld en misdaad.
Lees meer

Guatemala: het gevecht om het gerecht

Sergeant Ricardo Méndez Ruiz werd op 23 juni 1982 ontvoerd door de guerrilla. Haast dertig jaar later, op twee november 2011, diende hij een klacht in tegen zesentwintig personen. Zij zouden aan de operatie, die tot zijn ontvoering leidde, deelgenomen hebben, waarna hij eenenvijftig dagen vastgehouden werd. Blijkt echter dat sommigen van de beschuldigden toen nog kinderen waren. Waarom heeft de sergeant al die tijd gezwegen en schoot hij enkele jaren geleden wakker?

Sergeant Ricardo Méndez Rui...
Lees meer

Guatemalteekse ex-militairen voor de rechter

Jarenlang hebben ze zich onaantastbaar geacht, gepensioneerde militairen die hoge functies bekleedden tijdens de genocide van begin de jaren '80. Het zag ernaar uit dat de enige die als zwart schaap opdraaide al de anderen uit de wind moest zetten. Alhoewel. Ex-generaal en de facto staatschef Efraín Rios Montt werd in 2013, na een jarenlang juridisch getouwtrek en een bikkelharde procedurestrijd, wel degelijk tot 80 jaar gevangenschap veroordeeld. Maar tien dagen later werd het proces nietig verklaard.
Lees meer

Guatemala: de eeuwige lente blijft uit

De president en de vicepresidente van het land enkele weken voor de verkiezingen achter de tralies, het is geen alledaagse gebeurtenis. Temeer omdat het de roemloze afsluiter is van vier jaar regering. Van bij het begin van de voorbije regeringsperiode werden de prioriteiten uitgezet: veiligheid en de harde hand. Vier jaren regering, een balans.

Politie en soldaten werden gemobiliseerd om privé bedrijven en toeristische routes te beschermen. Brede lagen van de begoede stadbewoners werden daardoo...
Lees meer

Politieke onrust blijft na ontslag president Guatemala

Duizenden Guatemalteken vullen de straten na het nieuws over een grootschalig corruptieschandaal vanuit het secretariaat van vicepresidente Roxanna Baldetti. De Internationale Commissie tegen de Straffeloosheid bracht dit aan het licht, met massaal protest als gevolg, waarbij nu ook president Molina zelf wordt geviseerd.

De Internationale Commissie tegen de Straffeloosheid (CICIG - Spaanse afkorting) startte in mei 2014 een onderzoek naar corruptie. De leden van het CICIG beluisterden 66.000 t...
Lees meer

Het fijne aroma van rietsuikerstroop in Guatemala

José woont samen met zijn ouders en nog zes broers in Suchitepéquez, in de warme kuststreek, zo’n 160 km van de hoofdstad Guatemala. Samen met zijn metgezellen begint hij om vijf uur 's morgens met zijn machete suikerriet te kappen. Nu heeft hij nog zijn gewone bruine kleur, maar tegen elf uur - het is dan alsof in het luchtruim, doordrenkt door een uitgesproken melassegeur, het vuur van de hel uitgebroken is - zal het roet van de suikeroogst hem snel veranderen in een zwarte ellendige Maya.
Lees meer

Maya advocaat Amílcar Pop met de dood bedreigd in Guatemala

De staat Guatemala beschermt de economische belangen van de nationale en transnationale bedrijven die in het land investeren. Bij het opstarten van megaprojecten worden de rechten en de belangen van de inheemse gemeenschappen niet in acht genomen. De Vereniging van Maya Advocaten neemt samen met andere organisaties de verdediging op van de benadeelden.

De staat Guatemala beschermt de economische belangen van de nationale en transnationale bedrijven die in het land investeren. Bij he...
Lees meer

De goddelijke wraak

35 jaar geleden werd aartsbisschop Oscar Arnulfo Romero van San Salvador in volle eucharistieviering neergekogeld. De kalender stond op 24 maart 1980. Sindsdien is de prelaat nooit meer weggeweest. Je komt hem overal tegen, op posters en affiches in huiskamers en in sommige kerken, op kantoren van mensenrechtenorganisaties en tijdens de jaarlijkse herdenkingsdag op spandoeken.

Optocht op 22 maart door de straten van de hoofdstad San Salva...
Lees meer

Uit haat tegen het geloof

Onlangs verklaarde paus Franciscus in Rome aartsbisschop Oscar Arnulfo Romero van San Salvador tot 'martelaar'. Hij werd volgens de paus vermoord vanwege 'haat tegen het geloof'. Deze stap zet de deur open om verder te gaan in de richting van de zaligverklaring van de aartsbisschop die op 24 maart 1980 in volle eucharistieviering vermoord werd.

In 2005, ter gelegenheid van de 25e herdenking van de moord, hoorde ik uit de mond van de toenmalige aartsbisschop, de Spanjaard Fernando Saé...
Lees meer

Guatemala in het jaar van de verkiezingen

Op het einde van dit jaar zal de goegemeente in Guatemala nog maar eens het kieshokje ingaan om een nieuwe regering in het zadel te helpen. Kiesplicht bestaat, maar – zoals zoveel dingen – enkel op papier. De kieskoorts is wel al zienderogen gestegen. Sommigen vragen zich af of de "berooiden terug voor hun beulen zullen kiezen". Is er een alternatief?

Het Hoogste Kiestribunaal heeft de handen vol om politieke partijen op de vingers te tikken en geldboetes op te leggen wegens prop...
Lees meer

In Guatemala verslaan Maya's een multinational

Samen met de overige Midden-Amerikaanse landen en de Dominicaanse Republiek sloot de toenmalige regering in 2005 het vrijhandelsakkoord TLC met met de Verenigde Staten. Een van de afspraken van dat akkoord bestond uit de goedkeuring van de Wet op de Bescherming van Plantaardige Verworvenheden. Er kwam protest op en na een tijdelijke opschorting heeft het Congres nu besloten de wet af te voeren.

Op 10 juni 2014 keurde het Congres de...
Lees meer