about
Toon menu

De bandbreedte van de vrije meningsuiting

Cultuurfilosoof Lieven De Cauter verdedigt het recht op vrije meningsuiting van Dyab Abou Jahjah.

Dyab Abou Jahjah is als columnist bij De Standaard ontslagen omdat hij de aanval op Israëlische soldaten in Oost- Jeruzalem verdedigde als een daad van verzet tegen een bezettingsleger. De Standaard doet dit natuurlijk niet uit hoog gestemde principes, maar uit zelfbescherming. Want de pro-zionistische lobby staat ook in België heel sterk en kan De Standaard veel schade berokkenen. Als Mia Doornae...
Lees meer

Een nieuw mensbeeld voor 2017 (mijn filosofische nieuwjaarsbrief)

Wat we nodig hebben voor 2017? Niets minder dan een nieuw mensbeeld. Dat kan niet moeilijk zijn, want we hebben allemaal een kater (zeker van 2016). Cultuurfilosoof Lieven De Cauter, kan het, tegen beter weten in, niet laten, om ook voor 2017, met de moed der wanhoop, een positieve boodschap de Wereld (Morgen) in te sturen.

Wat we nodig hebben voor 2017? Niets minder dan een nieuw mensbeeld. Het is oud nieuws. Maar wel superdringend. En het begint hier en nu, met het afwerpen van de oude mens...
Lees meer

Eerste notities over (uit)gelatenheid (De vlucht van de vleermuis en het laatste van de zomer)

 ‘Het is eindelijk zomer’, roep ik naar mijn vrouw terwijl ik met mijn schrift naar het terras loop…  Neergezeten aan mijn tuintafeltje naast de zwemvijver, mijn paradijsplek, noteer ik allerlei gedachten (te beginnen met: ‘090716’). Mijn stoel in de hoek van waaruit het gezicht op de tuin het best is, noemen mijn dochters de koningsstoel (hoewel hij van plastiek is). Het is al donker maar het keukenlicht valt aangenaam onder mijn door Japanse druivelaar omkranste afdak. Overgeleverd aan de elem...
Lees meer

‘Verbeter de wereld, begin met je school. Verbeter je school, begin met de wereld’

Bij het begin van het academiejaar mijmert cultuurfilosoof Lieven De Cauter over een lastig dilemma: je schouders zetten onder je school of de aan de weg timmeren...

Het was een korte, beetje bitsige, maar interessante discussie die ik had op een kille voorzomeravond op de Oude Graanmarkt in Brussel, het dorpsplein van de Dansaertvlamingen. Ze is me lang bij gebleven. Na een lange vergadering over de hervorming van het curriculum van onze mediaschool, zaten we met een paar collega’s na te kaart...
Lees meer

Autoloze zondagen als drastische didactiek

Naar aanleiding van de autoloze zondag in Brussel houdt cultuurfilosoof Lieven De Cauter nogmaals een pleidooi om van elke zondag een autoloze zondag te maken.

Bezig aan een academisch stuk over de aardappeloorlog, de GGO-gebeurtenis en het slow science manifesto, stuit ik in mijn compendium De Alledaagse apocalyps op een nabeschouwing bij de klimaattop van Kopenhagen uit december 2009. Aan het eind daarvan houd ik een pleidooi voor autoloze zondagen. Omdat het morgen weer eens autoloze zondag is...
Lees meer

Afscheid van de nageschiedenis

Op een warme zomeravond, alleen ijsberend rond mijn zwemvijver, zeg ik plots hardop: ‘Het Paradijs is nu’. Zoals zo dikwijls ben ik in een ingebeeld gesprek verwikkeld. Er volgt een lange gedachtegang over het paradijs die verband houdt met een essay waar ik aan bezig ben over entropie en posthistorie (ja, een hele kluif). En ik denk: ‘het paradijs ligt achter ons. Vanaf nu gaat het bergaf met de mensheid, bergaf met de welvaart, bergaf met de planeet, bergaf.’  Ik las net (dat kan gerust tegen...
Lees meer

De geboorte van de kritiek uit de geest van de paradijstuin [ouverture tot een contemplatieve zomer]

Op een warme lenteavond met veel bloesems en een schitterende hemel zitten we op het terras aan de zwemvijver. Ik zeg tegen mijn vrouw: ‘het is hier toch echt paradijselijk’. Helemaal opgaand in die gedachte, begin ik vervolgens alle gebreken van de tuin op te sommen. En zonder dat ik het besef, sla ik aan het zagen en klagen: de kerselaar doet het niet goed en de achtermuur van lelijke moderne snelbouw-baksteen moet wit geschilderd en er is door de tuinfirma toch wel echt een kaalslag aangerich...
Lees meer

Een litanie van de vriendschap

(Voor John King) Het idee van de vriendschap staat me al jaren glashelder voor ogen. Voor mij is de definitie van vriendschap: een open, niet-seksuele, langdurige relatie, meestal tussen seksegenoten, die alleen maar doel op zich is (en dus nergens toe dient, maar misschien juist daarom zo vruchtbaar kan zijn), een relatie die derhalve op geen enkele manier institutionaliseerbaar is. Dit in tegenstelling tot de liefde. Vriendschap staat voor mij als een paal boven het troebele water van alles w...
Lees meer

KULeuven betrokken in project met Israëlische politie. Open brief aan rector Torfs

De stuurgroep van Bacbi (Belgische academische en culturele boycot van Israël) vraagt de Leuvense rector beleefd edoch dringend een einde te maken aan de betrokkenheid van de universiteit in een onderzoek waarvan niet alleen een Israëlische universiteit de leiding heeft, maar waarbij ook de Israëlische politie betrokken is. Het gaat om de 'stroomlijning van ondervragingen'. U leest dit goed: Europa moet leren van de Israeli's hoe je moet ondervragen. En de Leuvense universiteit werkt daar aan mee. Toch niet te geloven?
Lees meer

Gesprekken over Zen en de dood  

zen-circle.jpg

Martine K. in memoriam (12 maart 2013) Bij een ochtendkoffie in onze gebruikelijke snackbar vertelt M. mij weer wat meer over zen en hoe zen haar helpt om te gaan met haar ziekte: ‘Ziekte is geen schuld’, zegt ze. ‘Ziekte is geen pech. Ziekte is geen toeval. Ziekte is geen noodzaak. Ziekte is een deel van het leven...  In ziekte toont zich het leven.’ Volgens haar komt zen of zen-meditatie op het volgende neer: ‘de geest die oordeelt stilleggen. Een gedachte is maar een gedachte. Je hoeft niet...
Lees meer

Over emotionele lockdown ("Mijn hoofd zegt momenteel error en ik weet niet wat ik denk")

In de reeks "posttraumatische reflecties over de aanslagen in Brussel", laat cultuurfilosoof Lieven De Cauter (klik op de auteursnaam hieronder voor alle andere artikelen) zijn licht schijnen op de psychische afweer die nogal wat mensen bij zichzelf vaststellen. Gast- of zelfs hoofdauteur van dienst is Mathilde Breukink.

Daags na de aanslagen had ik ‘s morgens les bij laatstejaars ingenieur-architectuurstudenten in Leuven, in het Kasteel van Heverlee. De hele les hebben we over de aanslagen gepr...
Lees meer

Het Beursplein als herdenkingsruimte en de Beurs als vredestempel (over collectieve rouw en veerkracht)  

In de reeks "posttraumatische reflecties over de aanslagen in Brussel", laat cultuurfilosoof Lieven De Cauter (klik op de auteursnaam hieronder voor alle andere artikelen!) zijn licht schijnen op het Beursplein en omgeving.

Het beursplein is omgetoverd tot nationale herdenkingsplek, ja tot een tempelplein, een tempelplein van de rouw, de solidariteit en de eenheid. Het is een mooi signaal en een goedgekozen plek, fraai is vooral dat ze niet van bovenaf is gekozen, maar door zij die als eersten me...
Lees meer

Mutant Teenage Ninja Muslims: Over psychotische politiek en de mutaties van het verzet in de asymmetrische oorlog

Cultuurfilosoof Lieven De Cauter blijft zich het hoofd breken over de aanslagen in Brussel. Let op: deze bijdrage kan ook het uwe kopbrekens bezorgen. Niet voor gevoelige lezers: (post)traumatische reflecties over de aanslagen in Brussel. [1] Over psychotische politiek en de mutaties van verzet in de asymmetrische oorlog.

(Post)traumatische reflecties over de aanslagen in Brussel  [1.] Psychotische politiek Het islamofascisme heeft, zoals alle fascisme, een bepaalde hypnotische aantrekkingskra...
Lees meer

Avondwakes tegen terreur worden een Brussels ritueel

Cultuurfilosoof Lieven De Cauter had op de 22ste maart van het jaar 2016, kort voor middernacht, een visioen van hoe Brussel de oorlog tegen de terreur won... Verslag van onze reporter ter plaatse.

Uit welingelichte bron vernamen wij dat een aantal buurtbewoners van verscheidene gemengde wijken in Brussel, met overwegend inwoners van Marokkaanse afkomst, het initiatief hebben genomen om, in de nasleep van de aanslagen in Brussel, “couscous-wakes” in te richten, om met kaarsen en met een maal...
Lees meer

500.000 dode kinderen. Do we still think it was worth it?

Cultuurfilosoof Lieven De Cauter blijft doordenken op de aanslagen in Brussel, in een laatste bijdrage aan een begin van de verwerking van deze fatale dag.

500.000 dode Irakese kinderen. Do we still think it was worth it? Dat is de vraag die ik zou willen stellen in een volgende bijdrage in mijn beschouwingen over de aanslagen in Brussel. Hoe kom ik daarbij. Laat ik dat even uitleggen… Ik wilde aan een ingebeeld gehoor mijn gedachtegang over woede en asymmetrische oorlogsvoering verder zetten,...
Lees meer