about
Toon menu

Hoe lang laten we mensen met een beperking nog in armoede leven?

Op de laatste ministerraad voor het zomerreces heeft men beslist om vanaf 1 september de inkomensvervangende tegemoetkoming te verhogen met 2%. Volgens staatssecretaris Elke Sleurs (N-VA) is "de ingreep een eerste belangrijke stap van de stelselmatige verhoging van de minimumuitkeringen richting de Europese norm." Is dit zo?
zondag 19 juli 2015
Deze blog werd geschreven door een van onze lezers. Wil je zelf ook beginnen bloggen in onze community, ga dan meteen aan de slag.

In 2014 waren er in het totaal 659 000 personen met een handicap die een erkenning hadden bij de federale overheidsdienst sociale zekerheid. Hiervan ontvingen 326.072 een tegemoetkoming. De verhoging van 2% betekent voor een alleenstaande met een beperking een stijging van 17 euro. Zijn inkomen zal verhogen van 817 naar 834 euro per maand. Het bedrag voor een samenwonende zal verhogen van 545 naar 556 euro per maand. Met een persoon ten laste zal het maximumbedrag op 1112 in plaats van 1090 komen.

Is dit een eerste belangrijke stap van de stelselmatige verhoging van de minimumuitkeringen richting de Europese norm?

Sleurs stelt impliciet in haar uitleg dat de verhoging met 2% een belangrijke en uitzonderlijke verhoging is. In het verleden zijn er ook verhogingen van 2% geweest. Op 1 september 2011 en op 1 september 2013 heeft er eenzelfde verhoging van 2% plaatsgevonden. De verhoging is dus niet zo uitzonderlijk als ze voorstelt. Integendeel, het lijkt alsof de verhoging perfect past binnen het beleid dat men al jaren voert. 
Daarnaast stelt Sleurs dat de verhoging een belangrijke stap is naar een uitkering boven de Europese armoedegrens. Een alleenstaande zal nu echter met 17 euro  extra maandelijks 834 euro krijgen. Een bedrag dat nog steeds ruim onder de Europese armoedegrens van 1000 euro ligt. Wanneer zullen de uitkeringen wel boven de armoedegrens liggen? Als we uitgaan van een verhoging van 2% om de 2 jaar zal het nog 20 jaar duren voor de tegemoetkoming boven de 1000 euro ligt. In 2035 zal een alleenstaande 1016 euro krijgen. De vraag is of de armoedegrens dan nog op 1000 euro zal liggen.
De 2% verhoging zal bovendien niet eens voldoende zijn om de extra kosten die men heeft door de besparingen van de regering te compenseren. Afschaffing van het gratis water en de gratis elektriciteit, een verhoging van de zorgverzekering, verhoging van de prijs van electriciteit, … Het bedrag loopt snel op tot meer dan 17 euro per maand. In tegenstelling tot wat minister Sleurs beweert, wordt de armoede bij mensen met beperking door het beleid van deze regering nog verergerd.

Armoede bij personen met een beperking

Uit een studie van de KU Leuven in 2012 bleek dat bijna 4 op 10 van de personen met een handicap leeft met een inkomen onder de armoedegrens. 39%  ten opzichte van 15% van de totale bevolking. Deze studie berekent het totale inkomen. Ze rekent bij de inkomensvervangende tegemoetkoming ook de integratietegemoetkoming. Een uitkering die men krijgt om de extra kosten te compenseren. Het geld daarvan gaat volledig naar verpleegsters die langskomen, medicijnen, hulp in het huishouden, psycho-sociale begeleiding, ...  De integratietegemoetkoming is dus niet gewoon een extra inkomen. Het wordt berekend op de extra hulp die men nodig heeft om zelfstandig te leven. Het geld zal niet gaan naar huur, eten, electriciteit, ... Omdat dit bij het inkomen werd gerekend kunnen we ervan uitgaan dat 39% een onderschatting is. Men houdt namelijk wel rekening met de extra inkomsten maar niet met de extra uitgaven van mensen met een beperking. Deze studie dateert uit 2012 maar sindsdien is er nog niet veel veranderd. De tegemoetkoming is met 2% verhoogd in 2013, en zal nu opnieuw met 2% verhoogd worden. In het totaal zal er 33 euro per maand bijgekomen zijn.
Als jonge pedagoog in het werkveld is het geen uitzondering om te botsen op geldproblemen bij je cliënten. Een appartement zoeken voor een persoon met een beperking is geen evidentie, zeker niet als het totale budget 834 euro is. Hoe kunnen we inclusie promoten als personen met een handicap niet voldoende geld heeft om een privéwoning of een uitstap te bekostigen? Hoe kunnen we werken aan een betere kwaliteit van leven zonder een degelijk inkomen? Integenstelling tot wat men beweert wordt de armoede verhoogt door het huidige beleid, ook bij mensen met een beperking. De vraag die we ons moeten stellen is hoe lang we mensen met een beperking nog in armoede laten leven.

Bronnen:http://www.belspo.be/belspo/fedra/agora/Handilab_persb_nl.pdf http://www.demorgen.be/binnenland/ruim-27-miljoen-euro-compensatie-voor-ocmw-s-a2397589/                                                    
http://5030.fedimbo.belgium.be/nl/nieuws/record-aantal-personen-met-een-handicap-vragen-steun-aan http://bestat.economie.fgov.be/BeStat/BeStatMultidimensionalAnalysis?loadDefaultId=2385

reacties

3 reacties

  • door Jos Wouters op maandag 20 juli 2015

    Beste Michelle, Ik ben het eens met de analyse die U maakt. Personen met een handicap die leven van een tegemoetkoming leven meestal in armoede. U hebt blijkbaar de studie van de KULeuven maar voor de helft gelezen. Er gebeurt ook een berekening van het noodzakelijke inkomen op basis van de budgetmetingen in de SILC (enquete over de levensstandaard). Die vergelijking maakt de zaak nog erger. Als je het beschikbare inkomen (samengeteld inkomensvervanging en integratietegemoetkoming) vergelijkt met het noodzakelijke inkomen dan is zelfs bijna 80 % van de personen met een handicap arm. Dus er is zeker iets mis met het systeem van de tegemoetkomingen. Maar eigenlijk kan dat ook niet anders. Tegemoetkomingen zijn gewoon een leefloon. Het is dus een overlevingsinkomen. Er is weinig nuance in jouw verhaal. Er is een variatie in de integratietegemoetkoming. Er zijn vijf categorieën. Die elk een eigen bedrag ontvangen per maand. Er zijn mensen die op die manier bijna 1952 euro per maand ontvangen (inkomensvervanging als alleenstaande, integratie categorie 5). Dat is natuurlijk ruim boven de armoedegrens. En daar zit de nuance. Wie is er echt arm? De personen met een handicap met de laagste categorieën integratietegemoetkoming. Namelijk die met categorie 1 en 2. Dat zijn mensen met een "lichte" handicap. Waarom kunnen deze personen met een handicap niet werken? Dan zijn ze verzekerd van een hoger inkomen en dat lost structureel iets op. Mensen in een passieve situatie laten zitten lost volgens mij niets op. En als laatste: inkomen is maar één probleem. Om mensen met een handicap een volwaardige plaats te geven moet er meer gebeuren dan het geven van meer inkomen. Wat doen we met de ontoegankelijkheid van vervoer? Hoe kunnen we wonen organiseren? Er is dus meer nodig.

    • door Michelle Heijens op woensdag 22 juli 2015

      Beste, Ik ben het voor een groot gedeelte eens met uw reactie. Ik heb er echter voor gekozen om niet te uitgebreid in te gaan op de studie van de KULeuven om de link te behouden met de Europese norm en de uitspraak van Elke Sleurs. Om in te gaan op wie genoeg krijgt moet je inderdaad, zoals in het onderzoek, nagaan hoeveel men nodig heeft voor onkosten. Iemand die in categorie 5 zit en inderdaad tot 10.337,70 per jaar kan krijgen heeft ook heel veel hulp nodig bij dagelijkse activiteiten, waardoor het bedrag nog niet ruim kan zijn. Voor een persoon met een beperking is het volledig bedrag vergelijken met de armoedegrens inderdaad niet voldoende. Ik heb er daarom voor gekozen om te focussen op de inkomensvervangende tegemoetkoming ipv het volledige bedrag. Ik ben het er volledig mee eens dat het om meer gaat als het inkomen. Het inkomen hangt daarentegen wel met een aantal zaken samen. Maar het welzijn van een persoon hangt inderdaad af van veel meer zaken.

      • door marc Janssens op maandag 3 augustus 2015

        Zoiets als armoede is voor veel mensen wat onduidelijk inspanning doen heeft geen bedoeling van hier resultaat te bekomen, ik maak het mee en ondervind dit zelf, laat staan dat er een oplossing is voor veel vragen die onbeantwoord of niet over gepraat word, ik durf dit nog zeggen want velen weten dat ze kansloos zijn, het spreekt op zich boekdelen, ik heb jaren na elkaar confrontaties aangedurft, letterlijk door het oog van de naald, duidelijker kan dit niet, waar veel problemen de oorzaak van zijn, nu ben ik oud heb hier voor hun die de lat hier hoog leggen de belevenis die ook een tegenreactie en maatschappelijke stap is, mijn theorie is, een maatschappij die wat te veel van het goede en het niet goede, waar men geen oordeel of correcte woorden of goede daden aanvaard, ik geef hier in feite een schadelijk zicht over gebeurtenissen die armoede met zich verantwoorden, het kon allemaal veranderen, de armoede is iets waar rijkdom van oogst, en ook andersom enkel zijn degene arm, arm en rijk, rijk. Tenslotte zal dit tafereel zich verder zetten, tot de grenzen hier niet langer hun bestaan kennen, het gaat nu al ver, ik spreek niet van wat mij of nog anderen nog mogen aan den lijve ondervinden, het zijn idioten met barbaarse praktijken die democratie of het juiste oordeel of oplossing nodig opzij schuiven, en de zwakkere er de prijs laten betalen, Ja, er bestaan mensen die beter weten en daarom zwijgen... Ik ben bijna 50 of ik 60 haal weet ik niet maar met mijn inkomen 817€ kan je veel betalen vooralsnog als men ziek moet worden, met de lettergreep op ziek, het is iets uitzonderlijk om niet ziek te worden hoop dat maar, doe dit ook...

      Het is niet langer mogelijk om te reageren.

Lees alle reacties